Wanneer realiteit en verbeelding versmelten tot vervreemding (copy)

door Marloes van Slobbe

Interview

Wanneer realiteit en verbeelding versmelten tot vervreemding

Gerard van Dijk jureert wedstrijden en geeft workshops over fotograferen met de smartphone. Als hij zelf fotografeert, combineert en bewerkt hij zijn foto’s graag tot surrealistische, vervreemdende beelden. Je ziet iets wat zou kunnen bestaan, maar ook weer niet echt klopt. Realiteit en verbeelding vloeien in elkaar over. Inspiratie hiervoor vindt hij op zijn buitenlandse reizen en ook gewoon thuis, in Tilburg. Welke rol speelt de relatie tussen Kaapstad en Tilburg hierbij? Nou, die heeft Gerard inmiddels aardig in beeld.

Gekaapt
‘Kaapstad’ is de naam van een kunstfestival waarin de Tilburgse binnenstad ‘gekaapt’ wordt en creatief op zijn kop wordt gezet. Veel geniale gekkigheid streelt dan Gerards fotografenoog. Zoals de dames met gieters op hun hoofd, die hij later combineerde met een bollenveld. Of het wandelende bosje waar hij een andere achtergrond voor bedacht. Hij vindt het belangrijk dat foto’s een triggerpoint hebben. Dus in zijn beelden van de LocHal of Museum De Pont is er altijd een figuur te zien.

Drie helften
Hij fotografeert regelmatig iets wat hem intrigeert maar waarvan hij nog niet direct weet wat hij er later mee wil gaan doen. Het maken van fotografische beelden bestaat voor hem altijd uit twee helften. Een foto máken is de eerste helft. De tweede volgt thuis – soms pas maanden later – als hij zijn beelden gaat bewerken. Toen hij de smartphone ontdekte en daarmee tevens het gemak ervoer van direct bewerken en resultaat zien, werd zijn enthousiasme voor beeldbewerking flink aangewakkerd. Bij het bewerken, moet alles tot op de pixel kloppen, anders ziet het er niet ‘echt’ uit. Zo maakt Gerard een sport van nabewerken op PC, tablet of direct op zijn smartphone Samsung S20 FE. Het zou zomaar kunnen dat zijn ‘derde helft’ bestaat uit lekker nagenieten als een beeld eenmaal af is. En later erover praten met mede-fotografen of bezoekers van zijn expo’s, al dan niet met een drankje erbij.

Buurman en buurman
Eind vorig jaar exposeerde Gerard samen met beeldend kunstenaar en buurman, Hans Swinkels. Beide mannen zijn al dertig jaar lang buren zonder ook maar één werk van elkaar in huis te hebben. Maar de synergie tussen Gerards foto’s en Hans’ beeldhouwwerken was desondanks voelbaar aanwezig. De kijkers van Hans bekeken ook het werk van Gerard en vice versa. Zo zorgden deze twee verschillende bezoekersgroepen voor een mooie kruisbestuiving, aldus Gerard. Op de tentoonstelling hing ook een paar door hem met AI gegenereerde zwart-wit portretfoto’s, gemaakt met Photoshop Express. Een vrouw met een poedel en een man met een bulldog. Normaal gesproken is hij niet zo van titels maar hierbij vond hij het belangrijk om de discussie aan te zwengelen en mensen kritischer te laten kijken. Dus voegde hij de tekst toe: “Deze mensen bestaan niet. Is dit fotografie en zijn dit wel foto’s?” Hierdoor ontstonden er interessante discussies. Hij vindt dat AI best als een aparte tak van fotografie gezien zou kunnen worden. Je creëert immers een tweedimensionaal beeld waarin je eigen input gebruikt. Dat de Fotobond hierin een ander standpunt inneemt, respecteert hij. Saillant detail is dat hij beide AI-portretten heeft verkocht aan kunstverzamelaars. Eigenlijk ook best surrealistisch.

Reiziger
Ooit zag hij een veld Afrikaantjes. Hij voelde dat hij daar iets mee moest, maar wist nog niet wat. Later nam hij zijn Fujifilm X-T30 camera mee en fotografeerde ze. Toen ontstond het idee om er een surrealistisch beeld van te gaan maken, want hij is erg geïnspireerd door de surrealistische meesters en het magisch realisme. Hij maakte een selfie met koffertje. Met de app Distressed FX bracht hij er vogels en een dreigende lucht in. De reiziger vond hij een goede titel ervoor omdat deze een extra dimensie toevoegt. Het feit dat hij op reis gaat, voegt een verhalend element toe. Waarom gaat hij op pad en waarheen? Het is een vervreemdende situatie, maar ook een die je in werkelijkheid tegen zou kunnen komen. En dan heb je voor hem de kern van het surrealisme te pakken. Bij zijn twee fotogroepen CreatiVision en De Huiskamer vindt hij inspiratie. Zijn nieuwste uitdaging wordt het creëren van surrealistische foto’s in zwart-wit. Zo kleurt hij met passie zijn fotografisch leven zelf steeds weer anders in.

Meer over Gerards fotografie: vallend-licht.nl, op Facebook: @gerard.vandijk.56 en Instagram: @gerardvandijk59.

Galerij

  • Wanneer realiteit en verbeelding versmelten tot vervreemding (copy)

    Vorige pagina
  • Wanneer realiteit en verbeelding versmelten tot vervreemding (copy)

    Volgende pagina

InBeeld is een uitgave van:

Socials

Volg ons op Social Media!

©2026 | Fotobond – alle rechten voorbehouden